Aile Terapisi

Ailenin evrensel bir tanımını yapmak olanaksızdır. Tarih boyunca toplum nasıl değişikliklere uğramışsa, aile de hem boyutları, hem yapısı, hem de işleyişi bakımından büyük dönüşümler göstermiştir. Ailenin sınırlarını çizmek için, çeşitli düşünürler farklı ölçütleri kullandılar. Kimileri, ayrı çatı altında oturanlara, kimileri de aynı kazandan yemek yiyenlere aile adını verdiler.

Aile biyolojik ilişkiler sonucu insan türünün devamını sağlayan, toplumsallaşma sürecinin ilk ortaya çıktığı, karşılıklı ilişkilerin belirli kurallara bağlandığı, o güne dek toplumda oluşturulmuş özdeksel ve tinsel zenginlikleri kuşaktan kuşağa aktaran, biyolojik, psikolojik, ekonomik, toplumsal, hukuksal vb. yönleri bulunan toplumsal bir birimdir. Aile ilişkilerinin bozuk olması üyelerin psikolojik ve psikiyatrik hastalıklara yakalanmalarına yol açabilmektedir (Sayın,1990).

Psikoloji ve Aile

Aile, insanın gelişmesinde birinci düzeyde önemlidir. Buna karşın, aile bütünü akademik psikolojide çalışma konusu olarak sıklıkla ele alınmamıştır. Aile ile ilgili dersler üniversitelerin sosyoloji ya da antropoloji bölümlerinde verilir ama psikoloji bölümü dersleri arasında daha az yer alır. Çünkü bir çözümleme birimi olarak aile bütünü, akademik psikologların doğrudan doğruya üzerinde çalıştıkları bir konu değildir. Psilokog için temel çözümleme birimi bireydir ve bireysel düzeydeki verilerle uğraşmak için eğitilmiştir. (Kağıtçıbaşı,1996).

İnsan davranışı yalnızca birebir doğrusal etkileşimlerle sebep-sonuç bağlamında ele alınamaz; insan, çok zengin ve karmaşık kaynakları olan bir sistemler bütünüdür, onu çevreden soyutlamadan, içinde bulunduğu çevresel koşullar ve etkileşimler yumağı ile birlikte ele alıp değerlendirmek gerekir. Aile Terapileri yaklaşımı da bu görüş açısından yola çıkmıştır (Kerimoğlu,1996).

Ancak bu terim, kuramsal bir yönelimi de belirtir bir anlamda kullanıla gelmiştir. Bu kuramsal yönelimi ayırdeden temel özellik, psikiyatrik bozukluğu insan ilişkileri bağlamında açıklama ve/veya düzeltmenin olası olduğu varsayımıdır. Bu terim “psikoterapi” terimi içindeki “psiko”nun, tüm etiyopatogenezle ve iyileşme ile ilgili yüklerinin “aile”ye aktarıldığını ifade etmek için seçilmiştir. Bu anlamda bir ruh terapisi biçimi değil, bir ilişkiler terapisidir (Doğaner, Mete,1994,s.48).

Klasik anlamda aile psikoterapisi hasta ile birlikte bütün aile bireylerinin düzenli olarak terapiye katılmasıdır. Terapide aile bireylerinin birbirleri ile doğal iletişimi ve etkileşimlerine olanak sağlanır. Böylelikle aile patolojisi daha iyi değerlendirilir (Öztürk,1989,s.476).

YAZAR

Psikiyatrist – Gülcan Özer

TARİH

18 Mayıs 2015
İlgili Yazılar